نردبان صعودی خرید چیست و ریسک آن چقدر است؟
نردبان صعودی خرید از خرید یک اختیار خرید با قیمت اعمال پایین و فروش دو اختیار خرید با قیمت‌های اعمال بالاتر تشکیل میشود.
این ساختار از رشد محدود تا متوسط قیمت میتواند سود ببرد، اما پس از عبور قیمت از محدوده مطلوب، سود کاهش پیدا می‌کند.
در رشد شدید دارایی پایه زیان سقف ندارد، زیرا یکی از اختیارهای خرید فروختهشده بدون پوشش باقی میماند.
- دیدگاه بازار
- صعودی
- بیشترین سود
- محدود
- بیشترین زیان
- نامحدود
- وجه تضمین
- دارد
ساختار موقعیت
نردبان صعودی خرید با سه قرارداد اختیار خرید (Call) روی یک دارایی پایه و با سررسید یکسان ساخته میشود:
- 1 اختیار خرید با قیمت اعمال پایین خریداری میشود.
- 1 اختیار خرید با قیمت اعمال وسط فروخته میشود.
- 1 اختیار خرید با قیمت اعمال بالا فروخته میشود.
برای قرارداد خریداری‌شده قیمت اختیار (پرمیوم) می‌پردازید و از دو قرارداد فروختهشده پرمیوم دریافت می‌کنید.
بسته به قیمت قراردادها، نتیجه اولیه میتواند پرمیوم خالص پرداختی یا پرمیوم خالص دریافتی باشد. یعنی همیشه نباید فرض کنید این استراتژی با پرداخت هزینه اولیه ساخته میشود.
بخش اول ساختار، یعنی خرید Call پایین و فروش Call وسط، یک اسپرد صعودی با ریسک محدود ایجاد می‌کند. اما فروش Call دوم در قیمت اعمال بالاتر، یک تعهد اضافه به ساختار می‌افزاید. همین قرارداد دوم باعث میشود پس از رشد بیش از حد دارایی پایه، سود کاهش پیدا کند و در نهایت موقعیت وارد زیانی شود که در سمت صعودی سقف نظری ندارد.
چه زمانی مناسب است و چه زمانی نه
از نظر جهت قیمت، نردبان صعودی خرید با یک دیدگاه صرفاً «هرچه صعود بیشتر، بهتر» سازگار نیست. بهترین نتیجه زمانی شکل می‌گیرد که قیمت افزایش پیدا کند، اما رشد آن از محدوده مشخصی فراتر نرود.
اگر قیمت در سررسید بین قیمت اعمال وسط و قیمت اعمال بالا قرار بگیرد، سود به بیشترین مقدار خود می‌رسد. در این محدوده، اختیار خرید پایین ارزش گرفته است، اختیار وسط تعهدی ایجاد کرده و اختیار بالایی هنوز وارد زیان نشده است.
اگر قیمت پایین بماند، نتیجه به خالص پرمیوم اولیه وابسته است. اگر موقعیت با پرداخت خالص ساخته شده باشد، پایین ماندن قیمت میتواند همان هزینه اولیه را به زیان تبدیل کند.
ریسک اصلی در سمت صعود شدید قرار دارد. بالاتر از قیمت اعمال بالا، هر دو اختیار فروختهشده ارزش ذاتی پیدا می‌کنند، در حالی که فقط یک اختیار خریداری‌شده دارید. بنابراین با ادامه افزایش قیمت، زیان بزرگ‌تر میشود و سقف نظری ندارد.
از نظر نوسان نیز وجود یک اختیار خریداری‌شده و دو اختیار فروختهشده باعث میشود اثر تغییر نوسان به محل قیمت و زمان باقی‌مانده وابسته باشد.
سود، زیان و نقطه‌ی سربه‌سر
برای محاسبه ساده، ابتدا خالص پرمیوم را مشخص کنید.
اگر پرمیوم اختیار خریداری‌شده بیشتر از مجموع دو پرمیوم دریافتی باشد، پرمیوم خالص پرداختی دارید.
در حالتی که موقعیت با پرداخت خالص ساخته شود:
زیان در قیمت‌های پایین به همان پرمیوم خالص پرداختی محدود است.
اگر قیمت در سررسید در قیمت اعمال پایین یا پایین‌تر باشد، هر سه اختیار بدون ارزش ذاتی تمام می‌شوند.
بیشترین سود در محدوده بین قیمت اعمال وسط و بالا رخ می‌دهد:
بیشترین سود به‌ازای هر سهم = قیمت اعمال وسط − قیمت اعمال پایین − پرمیوم خالص پرداختی
سربه‌سر پایینی:
قیمت اعمال پایین + پرمیوم خالص پرداختی
سربه‌سر بالایی:
قیمت اعمال بالا + بیشترین سود به‌ازای هر سهم
پس از عبور قیمت از سربه‌سر بالایی، موقعیت وارد زیان میشود و با ادامه رشد قیمت، زیان بدون سقف افزایش پیدا می‌کند.
اگر ساختار با پرمیوم خالص دریافتی ایجاد شود، شکل نقاط سربه‌سر میتواند متفاوت باشد و ممکن است در سمت پایین اصلاً نقطه‌ی سربه‌سر جداگانه‌ای وجود نداشته باشد.
یک مثال عددی
- بیشترین سود
- +130+130,000 در هر قرارداد
- بیشترین زیان
- نامحدود
- نقطه‌ی سربه‌سر
- 1,070 و 1,530
- پرمیوم خالص پرداختی
- 7070,000 در هر قرارداد
این اعداد فرضی‌اند.
فرض کنید اندازه هر قرارداد 1,000 سهم باشد:
- خرید Call با قیمت اعمال 1,000 و پرمیوم 260
- فروش Call با قیمت اعمال 1,200 و پرمیوم 130
- فروش Call با قیمت اعمال 1,400 و پرمیوم 60
این بیشترین سود در تمام محدوده 1,200 تا 1,400 باقی میماند.
درصد بازده محاسبه نمی‌شود، زیرا وجه تضمین فروش بدون پوشش ثابت نیست و ممکن است در طول عمر موقعیت تغییر کند.
حالا چند قیمت سررسید را بررسی کنید.
اگر قیمت 900 باشد:
هر سه اختیار بدون ارزش ذاتی هستند.
نتیجه:
−70 به‌ازای هر سهم
اگر قیمت دقیقاً 1,000 باشد:
هر سه اختیار همچنان ارزش ذاتی صفر دارند:
زیان = 70,000
اگر قیمت 1,200 باشد:
دو اختیار فروختهشده هنوز ارزش ذاتی مؤثری ندارند.
اگر قیمت 1,400 باشد:
اختیار فروختهشده بالا در مرز اعمال است.
اگر قیمت 1,500 باشد:
اگر قیمت 1,700 باشد:
با رشد بیشتر قیمت، این زیان همچنان بزرگ‌تر میشود و سقف نظری ندارد.
وجه تضمین
نردبان صعودی خرید وجه تضمین می‌خواهد؛ اختیار خرید فروختهشده در قیمت اعمال وسط با اختیار خریداری‌شده در قیمت اعمال پایین پوشش داده میشود، اما اختیار خرید فروختهشده با بالاترین قیمت اعمال بدون پوشش باقی میماند. وجه تضمین برای همین فروش بدون پوشش گرفته میشود و اتاق پایاپای آن را در پایان هر روز دوباره محاسبه می‌کند، بنابراین ممکن است نیاز به تأمین وجه بیشتری ایجاد شود.
اثر گذشت زمان و تغییر نوسان
اثر گذشت زمان به محل قیمت دارایی پایه بستگی دارد. اگر قیمت نزدیک محدوده بین قیمت اعمال وسط و بالا باشد، کاهش ارزش زمانی اختیارهای فروختهشده میتواند به نفع ساختار عمل کند.
اگر قیمت زیر قیمت اعمال پایین باقی مانده باشد، کاهش ارزش زمانی اختیار خریداری‌شده نیز اهمیت پیدا می‌کند و ممکن است رسیدن به محدوده سود دشوارتر شود.
در سمت بالای ساختار، نزدیک شدن قیمت به اختیار فروختهشده بدون پوشش اهمیت زیادی دارد. افزایش نوسان میتواند ارزش این تعهد را بالا ببرد و ریسک جاری موقعیت را بیشتر کند.
بنابراین اثر زمان و نوسان را بهتر است همراه با فاصله قیمت فعلی تا دو قیمت اعمال فروختهشده ببینید، نه به‌صورت یک اثر ثابت برای کل استراتژی.
خطاهای رایج
- تصور اینکه نام «صعودی» به معنی سود بیشتر با هر مقدار افزایش قیمت است.
- نادیده گرفتن زیان بدون سقف پس از رشد شدید دارایی پایه.
- توجه صرف به بیشترین سود میانی و نادیده گرفتن سربه‌سر بالایی.
- فرض ثابت بودن وجه تضمین فروش اختیار خرید بدون پوشش در طول عمر موقعیت.
- مقایسه نردبان‌ها فقط براساس پرمیوم اولیه و بدون توجه به نقدشوندگی و فاصله قیمت خرید و فروش سه قرارداد.
چطور موقعیت خوب پیدا کنیم
نقدشوندگی هر سه اختیار را بررسی کنید، به‌خصوص قرارداد فروختهشده با قیمت اعمال بالا که بخش بدون پوشش ساختار است. فاصله زیاد قیمت خرید و فروش میتواند خروج از این پایه را در حرکت‌های شدید بازار دشوارتر کند.
زمان تا سررسید نیز مهم است. باید فاصله قیمت فعلی تا قیمت اعمال وسط، قیمت اعمال بالا و سربه‌سر بالایی را در کنار یکدیگر ببینید.
نسبت سود محدود در محدوده میانی به زیان احتمالی در سناریوهای رشد شدید اهمیت بیشتری از نگاه صرف به پرمیوم خالص دارد. در این ساختار یک عدد «بیشترین زیان» برای سمت صعودی وجود ندارد.
صفحه‌ی استراتژی‌های دکتر آپشن موقعیت‌های قابل اجرای نردبان صعودی خرید را از روی داده‌ی زنده فهرست می‌کند و سود و زیان، نقطه‌های سربه‌سر، وجه تضمین و فیلترهای دلخواه را نمایش می‌دهد. برای این استراتژی، فاصله قیمت فعلی تا سربه‌سر بالایی و اندازه زیان در چند سناریوی رشد شدید از معیارهای اصلی مقایسه موقعیت‌هاست.
پرسش‌های پرتکرار
بیشترین سود نردبان صعودی خرید کجا رخ می‌دهد؟
در مثال یک موقعیت با پرمیوم خالص پرداختی، بیشترین سود در تمام محدوده بین قیمت اعمال وسط و قیمت اعمال بالا ثابت است. بعد از عبور قیمت از اعمال بالا، سود شروع به کاهش می‌کند.
آیا زیان این استراتژی محدود است؟
در سمت پایین، اگر موقعیت با پرداخت خالص ساخته شده باشد، زیان به همان هزینه اولیه محدود میشود. در سمت صعود شدید، زیان سقف نظری ندارد.
چرا دو نقطه‌ی سربه‌سر وجود دارد؟
در ساختاری مانند مثال، قیمت ابتدا با رشد از زیان وارد سود میشود و سپس پس از رشد بیش از حد دوباره از سود وارد زیان میشود. به همین دلیل یک سربه‌سر پایین و یک سربه‌سر بالا وجود دارد.
آیا پرمیوم خالص همیشه پرداختی است؟
خیر. بسته به قیمت سه قرارداد، مجموع پرمیوم دو فروش ممکن است کمتر یا بیشتر از پرمیوم اختیار خریداری‌شده باشد و موقعیت با پرداخت یا دریافت خالص ایجاد شود.
چرا وجه تضمین میتواند تغییر کند؟
یکی از اختیارهای خرید فروختهشده بدون پوشش باقی میماند و وجه تضمین آن روزانه دوباره محاسبه میشود. تغییر قیمت دارایی پایه و وضعیت قرارداد میتواند نیاز وجه تضمین را تغییر دهد.
این صفحه آموزشی است و توصیه به خرید یا فروش هیچ قراردادی نیست. اعداد مثال فرضی‌اند و کارمزد معاملات در آن‌ها حساب نشده است. قواعد اعمال، تسویه در سررسید، اخطاریه‌ی وجه تضمین و کارمزدها را در صفحه‌ی قواعد بازار اختیار معامله بخوانید.